Hầu hết mọi người đều có một vài nốt ruồi, và thật tự nhiên khi nhận thấy một nốt có vẻ to hơn trước, hoặc thấy một nốt mới xuất hiện theo thời gian. Những tin tức về u hắc tố có thể khiến bất kỳ nốt ruồi đang thay đổi nào cũng trở nên đáng báo động. Nhưng không phải nốt ruồi nào cũng hóa ung thư, và không phải nốt ruồi nào cũng cần loại bỏ — điều quan trọng là biết nốt nào cần theo dõi.
Nốt ruồi là gì ?
Nốt ruồi (tên y khoa: nơ-vi sắc tố melanocyte) là một cụm nhỏ các tế bào tạo sắc tố — tế bào hắc tố — tập trung lại trong da. Tế bào hắc tố thường nằm đều đặn ở lớp trên của da và tạo nên màu da. Khi các tế bào này tăng sinh tại một vị trí, chúng tạo thành vết đen mà ta thấy là nốt ruồi. Hầu hết người lớn có khoảng 20–30 nốt ruồi, một số người có nhiều hơn. Đại đa số là lành tính.
Những nốt ruồi nào cần được bác sĩ xem xét ?
Những nốt ruồi nguy hiểm thường là những nốt từng ổn định nhiều năm rồi sau đó thay đổi. Ủy ban Y tế Quốc gia Trung QuốcHướng dẫn Chẩn đoán và Điều trị U hắc tố (phiên bản 2022)khuyến nghị quy tắc ABCDE để theo dõi nốt ruồi lành tính nhằm phát hiện sớm dấu hiệu thay đổi.
Quy tắc ABCDE để nhận biết nốt ruồi nguy hiểm
- A — Bất đối xứng.Một nửa nốt ruồi không khớp với nửa kia.
- B — Bờ không đều.Các cạnh không đều, có khía, dạng sóng hoặc mờ.
- C — Sự khác biệt màu sắc.Màu không đều hoặc có nhiều sắc thái — đen, nâu, trắng, xám, đỏ, hồng hoặc xanh.
- D — Đường kính.Thông thường, nốt ruồi lớn hơn khoảng 5–6 mm cần được chú ý; một nốt ruồi nhỏ vừa mới to lên gần đây xứng đáng được xem xét kỹ hơn.
- E — Tiến triển.Bất kỳ thay đổi nào về kích thước, hình dạng hoặc màu sắc, hoặc nốt ruồi trở nên lồi hoặc nhô cao.
Nốt ruồi có nguy cơ cao hơn
Những nốt ruồi thường xuyên bị cọ xát, ép hoặc kích ứng có nguy cơ cao hơn một chút. Hãy kiểm tra những vùng này thường xuyên:
- Lòng bàn tay và lòng bàn chân
- Dưới móng tay hoặc móng chân
- Vòng eo và vị trí thắt lưng
- Nách và bẹn
- Nơi cổ áo, quai đeo hoặc dây đeo túi cọ vào vai và lưng
- Niêm mạc như miệng hoặc vùng sinh dục
Một quy tắc thực tế: hãy tự khám nốt ruồi mỗi 3 đến 6 tháng, và gặp bác sĩ sớm nếu thấy điều gì bất thường.
Lưu ý dành cho phụ huynh
Nếu trẻ sinh ra với một nốt ruồi bẩm sinh lớn đã phát triển tương xứng với cơ thể, hãy nhờ bác sĩ chuyên khoa đánh giá thay vì chỉ quan sát chờ đợi. Hãy chụp ảnh nốt ruồi dưới ánh sáng cố định và từ một góc cố định mỗi 3–6 tháng để so sánh. Khi trẻ lớn lên, nốt ruồi có thể hơi to ra hoặc đậm màu hơn — điều này không tự động đáng lo — nhưng bản ghi chép giúp bác sĩ đánh giá mọi thay đổi. Với nốt ruồi nghi ngờ thay đổi, quy trình tiêu chuẩn là: khám chuyên khoa → soi da khi cần → loại bỏ bằng phẫu thuật và giải phẫu bệnh cho bất kỳ tổn thương nghi ngờ nào.
Việc loại bỏ nốt ruồi bao gồm những gì ?
Loại bỏ nốt ruồi là một thủ thuật ngoại trú đơn giản, thường được thực hiện dưới gây tê tại chỗ trong khoảng 30 phút, sau đó bạn có thể về nhà trong ngày. Trong thủ thuật, một lượng nhỏ thuốc tê được tiêm quanh nốt ruồi, nên quá trình hầu như không đau.
Ba bước loại bỏ nốt ruồi
- Bước 1 — Loại bỏ hoàn toàn.Nốt ruồi được lấy ra cùng với chân để tránh để lại mô và ngăn tái phát.
- Bước 2 — Giải phẫu bệnh.Mọi nốt ruồi đã loại bỏ đều có thể gửi đi giải phẫu bệnh — tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán rõ ràng.
- Bước 3 — Khâu thẩm mỹ.Vết rạch được khâu dọc theo các đường tự nhiên của da để hạn chế sẹo ở mức tối thiểu.
Mẹo để giảm thiểu sẹo sau phẫu thuật
- Chăm sóc vết thương.Trước khi cắt chỉ, giữ băng gạc khô và sạch; vết thương không được dính nước. Sau khi cắt chỉ, có thể thoa sản phẩm ngừa sẹo gốc silicone.
- Bảo vệ khỏi ánh nắng.Bảo vệ nắng nghiêm ngặt trong 3–6 tháng sau phẫu thuật là chìa khóa để ngăn thay đổi sắc tố tại vết rạch.
- Chế độ ăn.Ăn nhẹ trong khoảng một tháng sau phẫu thuật; tránh đồ cay, rượu, thuốc lá và hải sản, vì chúng có thể làm chậm lành vết thương.
Chăm sóc phẫu thuật tại New Century Healthcare
Khoa phẫu thuật của Qingdao New Century Women's and Children's Hospital chăm sóc cả trẻ em và người lớn, với sự hỗ trợ toàn diện:
- Phẫu thuật nhi, phẫu thuật người lớn và các chuyên khoa phục hồi hợp tác cùng nhau.
- Các phòng khám chuyên biệt cho nốt ruồi, tổn thương da trẻ em và sẹo.
- Kế hoạch cá nhân cho nốt ruồi bẩm sinh của trẻ, nốt ruồi ở vị trí cọ xát và khâu thẩm mỹ khuôn mặt.
- Đánh giá và quản lý sẹo cho tổn thương da người lớn, bao quát mọi lứa tuổi.
- Các thủ thuật kết hợp khi thích hợp, để giảm số lần gây tê và đi lại cho trẻ.
- Kênh cấp cứu và khâu thẩm mỹ giảm căng cho chấn thương hoặc tổn thương bị vỡ.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích giáo dục sức khỏe và không thay thế lời khuyên y tế. Nếu bạn lo lắng về một nốt ruồi, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ da liễu hoặc bác sĩ phẫu thuật về tình trạng cụ thể của bạn.
Hãy trao đổi với đội ngũ phẫu thuật của chúng tôi
Đội ngũ bệnh nhân quốc tế của chúng tôi có thể giúp bạn sắp xếp một cuộc tham vấn phẫu thuật hoặc da liễu tại cơ sở New Century Healthcare, và tư vấn về thời điểm thích hợp cho bạn hoặc con bạn.